Μετάβαση στο κύριο περιεχόμενο

Read it: Η πανούκλα, Αλμπέρ Καμύ

Περίληψη

  Ο πόλεμος -αυτή η «μαύρη πανούκλα»- ξεσπά στην Ευρώπη. Η Γαλλία σπαράζει στις όχθες του Σομ και του Λουάρ, εκατομμύρια οι αιχμάλωτοι στα κρεματόρια. Ο πόλεμος κάνει πιο έντονο τον χωρισμό, την απουσία, την αρρώστια, την ανασφάλεια. Μήπως, όμως δεν είμαστε πάντα υπό απειλήν αποκομμένοι, εξόριστοι, σαρακοφαγωμένοι όπως το φρούτο από το σκουλήκι; Η «Πανούκλα», το δεύτερο μετά τον «Ξένο» μεγάλο μυθιστόρημα του Καμύ, καταγράφει τη συμπεριφορά των ανθρώπων σ' έναν κόσμο που μοιάζει χωρίς σκοπό και μέλλον, σ' έναν κόσμο πνιγηρής επανάληψης και μονοτονίας. Κι αυτό που χαρακτηρίζει τους ανθρώπους δεν είναι η αυτοκρατορία της σάρκας τους, αλλά οι σιωπές, οι κρυφές πληγές τους, οι σκιές που ρίχνουν στις προκλήσεις της ζωής.( Σημείωση: η περίληψη προέρχεται από το οπισθόφυλλο του βιβλίου των εκδόσεων Καστανιώτης)

 Μια άποψη για το βιβλίο

 Οπωσδήποτε η κατάσταση που περιγράφεται στο μυθιστόρημα του Καμύ φέρει αρκετές , σε τρομακτικό επίπεδο θα έλεγα, ομοιότητες με τις πρωτόγνωρες συνθήκες που βιώνουμε αυτήν την περίοδο λόγω της πανδημίας. Τα θύματα διαδέχονται το ένα το άλλο. Ο κόσμος τρομοκρατείται. Κλείνουν τα σχολεία. Η αρρώστια καταντάει ανεξέλεγκτη και δεν υπολογίζει ηλικία ούτε κάνει κοινωνικές διακρίσεις. Άνθρωποι απελπισμένοι με επαναστατική διάθεση θα προσπαθήσουν να πάνε κόντρα στον νόμο. Οι μετακινήσεις διακόπτονται και μια πόλη περνάει σε καθεστώς καραντίνας. Η πολιτεία αναγκάζεται να προβεί στην λήψη αυστηρών μέτρων.

  Υπό την έννοια αυτή το συγκεκριμένο βιβλίο είναι περισσότερο επίκαιρο από ποτέ και αξίζει να το διαβάσει κανείς. Πέρα, όμως, από αυτήν την πρώτη προσέγγιση του, σε ένα δεύτερο επίπεδο ερμηνείας και εμβάθυνσης η «Πανούκλα» αποτελεί ένα αλληγορικό βιβλίο. Μπορεί να έχει ως σημείο εκκίνησης τον μαύρο θάνατο, ωστόσο η συγγραφή της συμπίπτει με την άνοδο του ναζισμού. Γι’αυτόν τον λόγο βρίθει συμβολισμών που αφορούν και καυτηριάζουν τα απολυταρχικά καθεστώτα.

 Συγχρόνως, δεν παύει να είναι ένα έργο διαχρονικό. Ανεξαρτήτως χωροχρονικού πλαισίου πάντα ελλοχεύει ο κίνδυνος εξάπλωσης μιας «πανούκλας», πραγματικής ή συμβολικής, και πάντα θα υπάρχουν ήρωες, φανεροί ή αφανείς, που θα αγωνίζονται για να αναχαιτίζουν την επέκτασή της. Είναι σαφώς ένα μυθιστόρημα που πυροδοτεί την σκέψη, τον προβληματισμό, και επιδέχεται πολλές διαφορετικές ερμηνείες. Αξιοσημείωτο, τέλος, είναι το μήνυμα που περιλαμβάνει στην κατακλείδα του: η πανούκλα, κυριολεκτικά ή μεταφορικά εκληφθείσα, περιορίστηκε, ωστόσο τίποτα δεν είναι οριστικό, αλλά χρειάζεται διαρκής επαγρύπνηση.

Remember to: follow in facebook/instagram @epi_pantos 

Σχόλια

Δημοφιλείς αναρτήσεις από αυτό το ιστολόγιο

«Μέχρι το άπειρο κι ακόμα παραπέρα» της Άννας Κοντολέων: ο φόβος απέναντι στο καινούργιο, το διαφορετικό

  Αυτή η υπέροχη αίσθηση ζεστασιάς και ασφάλειας έχει ολοκληρωτικά χαθεί. Τώρα πια είμαι μόνος μου και μέσα σ’ αυτή τη μοναξιά δεν υπάρχει τίποτα και κανένας. Νιώθω κουρασμένος, εξαντλημένος, σαν να έχουν περάσει από πάνω μου εκατό χρόνια. Παντού γύρω μου σκοτάδι και σιωπή. Νιώθω άβολα. Φοβάμαι [1] .   Πόσο υγιές είναι για έναν έφηβο να αισθάνεται έτσι; Υπάρχει πιθανότητα να αισθανθεί όμορφα και σιγουριά για τον εαυτό του και το αύριο; Πώς; Ποιος θα τον βοηθήσει, αν δε μιλήσει και δεν   εξηγήσει πώς νιώθει;   Μπορεί να παραδεχτεί ότι αισθάνεται μόνος κι εγκαταλελειμμένος; Είναι σε θέση να ομολογήσει πως τα πάντα γύρω του αλλάζουν κι εκείνος χρειάζεται λίγο παραπάνω χρόνο για να προσαρμοστεί στις νέες συνθήκες; Ή κανείς δε θα τον προσέξει; Είναι δυνατόν να αφήσει πίσω του την παλιά του ζωή και να ξαναρχίσει απ’ το μηδέν;   Ο νους του Μάνθου ταλανίζεται από αρνητικές σκέψεις από τη στιγμή που οι γονείς του του ανακοινώνουν πως θα πρέπει να μετακομίσουν από ...

Άνθρωποι που άφησαν ιστορία: 7 σημεία για τον Ίωνα Δραγούμη

  ✔ Ο Ίωνας Δραγούμης(1878-1920) υπήρξε σημαντικός Έλληνας διπλωμάτης, πολιτικός και λογοτέχνης. ✔ Υπήρξε ένθερμος υποστηρικτής των εθνικών υποθέσεων και πρωτοστάτης στην οργάνωση των ελληνικών ορθόδοξων κοινοτήτων στην περιοχή της Μακεδονίας κατά των Βουλγάρων Κομιτατζήδων  τη περίοδο του Μακεδονικού Αγώνα(1904-1908). ✔ Υπηρέτησε ως υποπρόξενος  ή πρόξενος σε διάφορες περιοχές(Μοναστήρι, Σέρρες, Αλεξάνδρεια και αλλού) προωθώντας τα ελληνικά συμφέροντα. ✔ Φοβόταν τον σλαβικό κίνδυνο και γι'αυτό υποστήριξε θερμώς τις ελληνικές αλυτρωτικές διεκδικήσεις στην περιοχή της Βόρειας Ελλάδας σε συνεργασία με τον γαμπρό του, Παύλο Μελά. ✔ Αρχικά ήταν οπαδός και υποστηρικτής του Ελευθέριου Βενιζέλου. Στη συνέχεια, όμως, στράφηκε εκαντίον του και εντάχθηκε στην αντιβενιζελική αντιπολίτευση, επειδή διέκρινε κατά τη γνώμη του στην άσκηση της πολιτικής του ενδείξεις εθνικής υποτέλειας και αυταρχισμού. Σχετκά με το όραμα του Βενιζέλου για ένταξη των ελληνικών πληθυσμών και ενσωμάτωση της...

Οι λέξεις έχουν την δική τους ιστορία: σπέκουλα

    Πριν από λίγες ημέρες πυροδοτήθηκε θύελλα αντιδράσεων από τις δηλώσεις και τη στάση του ευρωβουλευτή της Ν.Δ. Στέλιου Κυμπουρόπουλου σε μια ψηφοφορία της Ευρωβουλής αναφορικά με το θέμα των αμβλώσεων. Μετά από την ταραχή που προκλήθηκε ο ίδιος σε δηλώσεις του επισήμανε ότι:  « Αυτή τη στιγμή μιλάμε για μία σπέκουλα η οποία ξεκίνησε από το ΣΥΡΙΖΑ. Ήταν ένα συνολικά ψήφισμα για τα δικαιώματα του παιδιού, αυτό ψηφίζαμε. Σέβομαι απόλυτα το δικαίωμα των γυναικών στην αυτοδιάθεση του σώματός τους ».   Η υπογραμμισμένη λέξη αποτελεί όρο του πολιτικού λεξιλογίου που αρκετά συχνά ακούμε ή διαβάζουμε ότι χρησιμοποιείται από πολιτικούς, αλλά μάλλον λόγω της ιδιαίτερης ετυμολογίας του ενδεχομένως να μη γνωρίζουμε τι σημαίνει ακριβώς,  με αποτέλεσμα να χάνουμε τον σημασιολογικό πυρήνα δηλώσεων διάφορων δημοσίων προσώπων, όπως εν προκειμένω του κύριου Κυμπουρόπουλου. Αρχικά ας αναφέρουμε την ετυμολογία της.   Η σπέκουλα παράγεται από το ρήμα σπεκουλάρω, το οποίο πρ...